HOOFDBRUG of Onthoofdingsbrug
Deze brug, een der oudste van Gent, werd destijds de Hoofdbrug genoemd wat volgens Dr. M. Gysseling zoveel betekent als "belangrijkste brug", nl. deze naar de Oudburg.
De naam Onthoofdingsbrug zou ontstaan zijn uit het volgend feit : volgens het groot charter door Gwijde van Dampierre in 1297 aan de Gentenaars verleend moesten Gentse burgers die schuldig werden bevonden aan doodslag of verkrachting onthoofd worden op de Hoofdbrug.
Voor de strafuitvoering werd er in het midden van de brug een schavot met kapblok opgetimmerd terwijl men de twee uiteinden van de brug afsloot met dwarsliggende staken om het volk op afstand te houden. De laatste onthoofdingen hadden plaats in 1561 en 1585.
De Hoofdbrug, voor het eerst vermeld in een oorkonde van 1274 was waarschijnlijk een houten ophaalbrug verdedigd door een versterkte ingangspoort, die in 1371 werd afgebroken en vervangen dooreen stenen.
Op deze brug werden op de borstwering links en rechts koperen beelden geplaatst: aan de kant van het Gravensteen stond een O.L.Vrouw met het kind in een ijzeren huisje.
Dit beeld werd door de beeldenstormers tweemaal vernield, nl. in 1566 en in 1578. In october 1602 plaatste men er een nieuw.
Aan de kant van de Vismarkt stond een beeldengroep. Hij stelde een beul voor met het zwaard geheven om een geknielde te onthoofden. De voorstelling was bedoeld als een symbool van de hoge rechtsmacht van de Gentse schepenbank die op deze plaats zijn vonnissen ten uitvoer liet brengen.
Deze beeldengroep zou opgericht zijn in 1371 door de toenmalige schepenen dit volgens een reconstructie van een tekst op de gordelriem van de beul.
De volksverbeelding echter weefde ook hier een legende over die als volgt luidde : Twee voorname Gentse edellieden, vader en zoon, waren in 1371 om hun weerspannigheid tegen de Graaf Lodewijk van Male ter dood veroordeeld.
Degene die bereid was de andere met het zwaard te onthoofden zou voor zichzelf genade bekomen. Na lang aandringen kon de vader de zoon ertoe bewegen het beulsambt te aanvaarden. Als de zoon echter met het zwaard wil toeslaan springt het lemmer uit het hecht en boort zich met de punt vast in het brugdek. Dit wordt als een mirakuleuze tussenkomst beschouwd en de Graaf zelf beveelt de onmiddellijke vrijlating van beiden.
Na meer dan vierhonderd jaar werden, tijdens de Franse overheersing, in 1799, de beide beelden weggnomen, om nooit meer terug te komen.
In 1815 werd de stenen brug, die toen vertaald werd als "pont aux exécutions", vervangen door een houten draaibrug welke op haar beurt in 1874, weer plaats moest maken voor een vaste stenen brug.
Deze laatste werd in 1898 verbreed en kreeg haar huidig uitzicht.
Kijk ook eens op https://www.collectie.gent/. En https://beeldbank.stad.gent/index.php?option=com_memorix&mrx_mod=result&Itemid=29&mrx_offset=464 hebben een prachtige verzameling oude foto’s over Gent
https://ghendtschetydinghen.be/
