De Sint-Baafskathedraal

De Sint-Baafskathedraal is de meest monumentale kerk van Gent. Zij is de hoofdkerk van het bisdom Gent en de zetel van het Sint-Baafskapittel. De portrettengalerij in de kooromgang, de bisschopszetel in het koor, de praalgraven in koor- en zijkapellen, de graven in de crypte: alle getuigen ze van haar bijzondere functie als bisschopskerk. Tot de kerkschat behoren dan ook bijzondere liturgische voorwerpen en hoogstaande religieuze kunst.

Ontstaansgeschiedenis

De Sint-Baafskathedraal is van oorsprong de oudste parochiekerk van Gent. De vroegste bronnen gaan terug tot het midden van de 10de eeuw, toen de kathedraal nog de Sint-Janskerk heette. Volgens overleveringen stichtte bisschop Transmarus van Doornik en Noyon op deze plaats een kerkje gewijd aan Johannes de Doper, de belangrijkste patroonheilige van de bloeiende handelsnederzetting Gent.  De handelsactiviteiten vonden plaats aan de achterzijde van de kerk rond een eerste haven, waar Schelde en Leie samenvloeien. Eerder al, omstreeks 630, had de heilige Amandus aan de overkant van het water de Sint-Baafsabdij opgericht. Hij stichtte rond die periode ook een tweede abdij, toegewijd aan Sint-Pieter. De bewoners waren bij aanvang seculiere priesters, onder bisschoppelijk gezag, maar zouden later de regel van de heilige Benedictus volgen. De Sint-Baafsabdij groeide gaandeweg uit tot één van de belangrijkste stichtingen van de Lage Landen. Die voorspoed werd onderdrukt toen Keizer Karel in 1536 de SintBaafsabdij liet omvormen tot een seculier kapittel. Na de Gentse opstand van 1539 volgde de definitieve opheffing en verschillende abdijgebouwen werden gesloopt. De kanunniken verhuisden naar de Sint-Janskerk die vanaf toen de Sint-Baafskerk werd genoemd. Bij ondertekening van de bulle Super Universas door paus Paulus IV, werd Gent op 12 mei 1559 de zetel van het bisdom en de Sint-Baafskerk werd de Sint-Baafskathedraal.

De kathedraal is één van de drukst bezochte monumenten van Gent. Niet enkel het wereldberoemde Lam Gods krijgt bewondering, maar ook het geheel van ruim tien eeuwen (kunst) geschiedenis. Daarnaast stelt de kerk haar deuren open voor culturele evenementen zoals het Festival van Vlaanderen en speelt ze een actieve rol in de internationale muziekwereld, maar bovenal wordt de kathedraal nog steeds gewaardeerd als stilte- en geloofsplek in het drukke stadscentrum van Gent.